28
4. ÇOK AMAÇLI PROGRAMLAMA Günümüz koşullarında tek bir amacı optimize etmek yetmemekte aynı anda birçok amacın optimizasyonu gerekmektedir. Çelişen amaçları optimum kılan tek bir çözüm bulmak olanaksız olabilir. Bunun yerine her amacın önem derecesini temel alan uzlaşık çözümler bulunmaktadır. Çok amaçlı programlama için literatürde interaktif yaklaşımlar, interaktif olmayan yaklaşımlar, bulanık yaklaşım ve hedef programlama yaklaşımları bulunmaktadır (Abd El-Wahed ve Lee, 2004).
Burada hedef programlamaya kısaca değinilecektir.
4.1 Hedef Programlama Hedef programlamanın temel yaklaşımı; her amaç için belirli nümerik hedef belirlemek, her amaç için amaç fonksiyonunu formüle etmek ve ilgili hedeflerinden bu amaç fonksiyonlarının ağırlıklı toplam sapmalarını minimize edecek çözümü aramaktır.
2 durum sözkonusudur.
1) Öncelikli olmayan hedef programlama; Bütün hedefler aşağı yukarı benzer öneme sahiptir.
2) Öncelikli hedef programlama; Hedefler için öncelik seviyesi hiyerarşisi vardır.
Hedef programlamada kullanılan iki tane yöntem vardır:
Ağırlıklandırma Yöntemi: Bu metodda min z = w1G1 + K + wnGn şeklinde birleştirilmiş amaç fonksiyonu kullanılır. wi ler her hedefin göreceli önemiyle ilgili karar vericinin tercihlerini yansıtan pozitif ağırlıklardır (Taha, 2005).
Öncelik Koruma Yöntemi: Birincil öneme sahip hedef ilk öncelikle dikkate alınır. Birincil öneme sahip hedefe göre optimal çözüm bulunduktan sonra ikincil öneme sahip hedef düşünülerek optimal çözüm için gerekenler yapılır. Sapmalar için değişik ceza ağırlıkları kullanılabilir (Hillier ve Lieberman, 1990).



38. SAYFAYA BENZER SAYFALAR

Bir ürün geliştirme problemine hedef programlamanın uygulanması - Sayfa 40
verilebilir. İlk amacın önceliği P1 ile gösterilir. Daha sonraki amaçlar da sırasıyla ( P2, P3,……, PK ) öncelikleri ile tanımlanır. Model daha sonra, yüksek öncelikli hedefin optimum değerinin küçük öncelikli hedef tarafından kötüleştirilmesine izin vermeyecek şekilde, her seferinde bir hedef değerini optimum kılar. 2.7.1.6. Amaçların Ağırlıklandırılması Doğrusal hedef programlama modelindeki s...
- Sayfa 79
67 Programlama yaklaşımı ağırlıklandırılmış Hedef Programlama yaklaşımı ile benzerdir fakat hedeflerden sapmaların ağırlıklı toplamını minimize etmek yerine hedeften maksimum sapmaları minimize edilir (Deb, 2001 ). 2.6. Hedef Programlama Çözüm Teknikleri Doğrusal Hedef Programlamada yaygın olarak kullanılan teknikler grafik çözüm, iteratif çözüm ve simpleks çözümdür. 2.6.1. Doğrusal Hedef Prog...
Çok amaçlı karar verme konusunda yeni yaklaşımlar ve okul öncesi eğitime ilişkin bir uygulama - Sayfa 79
67 Programlama yaklaşımı ağırlıklandırılmış Hedef Programlama yaklaşımı ile benzerdir fakat hedeflerden sapmaların ağırlıklı toplamını minimize etmek yerine hedeften maksimum sapmaları minimize edilir (Deb, 2001 ). 2.6. Hedef Programlama Çözüm Teknikleri Doğrusal Hedef Programlamada yaygın olarak kullanılan teknikler grafik çözüm, iteratif çözüm ve simpleks çözümdür. 2.6.1. Doğrusal Hedef Prog...

38. SAYFADAKI ANAHTAR KELIMELER

programlamanın
öncelik
yaklaşımı
fonksiyonu
minimize
yaklaşım


38. SAYFA ICERIGI

28
4. ÇOK AMAÇLI PROGRAMLAMA Günümüz koşullarında tek bir amacı optimize etmek yetmemekte aynı anda birçok amacın optimizasyonu gerekmektedir. Çelişen amaçları optimum kılan tek bir çözüm bulmak olanaksız olabilir. Bunun yerine her amacın önem derecesini temel alan uzlaşık çözümler bulunmaktadır. Çok amaçlı programlama için literatürde interaktif yaklaşımlar, interaktif olmayan yaklaşımlar, bulanık yaklaşım ve hedef programlama yaklaşımları bulunmaktadır (Abd El-Wahed ve Lee, 2004).
Burada hedef programlamaya kısaca değinilecektir.
4.1 Hedef Programlama Hedef programlamanın temel yaklaşımı; her amaç için belirli nümerik hedef belirlemek, her amaç için amaç fonksiyonunu formüle etmek ve ilgili hedeflerinden bu amaç fonksiyonlarının ağırlıklı toplam sapmalarını minimize edecek çözümü aramaktır.
2 durum sözkonusudur.
1) Öncelikli olmayan hedef programlama; Bütün hedefler aşağı yukarı benzer öneme sahiptir.
2) Öncelikli hedef programlama; Hedefler için öncelik seviyesi hiyerarşisi vardır.
Hedef programlamada kullanılan iki tane yöntem vardır:
Ağırlıklandırma Yöntemi: Bu metodda min z = w1G1 + K + wnGn şeklinde birleştirilmiş amaç fonksiyonu kullanılır. wi ler her hedefin göreceli önemiyle ilgili karar vericinin tercihlerini yansıtan pozitif ağırlıklardır (Taha, 2005).
Öncelik Koruma Yöntemi: Birincil öneme sahip hedef ilk öncelikle dikkate alınır. Birincil öneme sahip hedefe göre optimal çözüm bulunduktan sonra ikincil öneme sahip hedef düşünülerek optimal çözüm için gerekenler yapılır. Sapmalar için değişik ceza ağırlıkları kullanılabilir (Hillier ve Lieberman, 1990).

İlgili Kaynaklar







single.php