ÖZET Gerçek dünyanın karmaşıklığından dolayı karar vericilerin öngörü yapmaları zorlaşır. İnsanlar belirsiz olayları zihinlerinde yaklaşık olarak canlandırıp yorumlarda bulunabilirken insanlar tarafından geliştirilen bilgisayarlar bu tür belirsizlikleri işleyemezler, sayısal verilere ihtiyaç duyarlar. Bu belirsiz olan bilgi kaynaklarının içinde sözel bilgiler de vardır. İhtimaller teorisi ve istatistik belirsizlikleri konu etmesine karşın sözel bilgilerin bulunması halinde yetersiz kalmaktadır. Lütfi Askerzade Zadeh bu belirsizliklerle uğraşmak için 1965te bulanık mantığı sunmuştur. Bugün, bulanık mantığın birçok teknolojik ortamda uygulama alanı bulduğunu görmekteyiz. Bu uygulama alanlarının içinde lineer programlama da vardır. Kesin olmayan parametrelere sahip modellerin çözümünde bulanıklık ilkelerinden yararlanılmış ve kesin çözümler elde edilmiştir. Bu çalışmada, bulanık mantık kavramları açıklandıktan sonra çok amaçlı bulanık transport problemi için genişleme prensibine ve bulanık programlamaya dayanan bir çözüm prosedürü sunulmuştur. Sunulan çözüm prosedürünü göstermek için bir vaka çalışması yapılmıştır. Genişleme prensibi yardımıyla bulanık amaçlar ayrı ayrı çözülmüş ve bulanık sonuçlar çıkarılmıştır. Bu aşamalardan sonra da, bulanık programlama yaklaşımıyla uzlaşık çözüm bulunmuştur. Ancak amaç fonksiyonunun katsayılarının bulanık olmadığı durumlarda genişleme prensibine dayanan yaklaşım kullanılamamaktadır. Anahtar Kelimeler: Çok Amaçlı Bulanık Transport Problemi, Bulanık Mantık, Genişleme Prensibi, Bulanık Programlama.
ix



9. SAYFADAKI ANAHTAR KELIMELER

bulanık
çözüm
kesin
zadeh
problemi
mantık


9. SAYFA ICERIGI

ÖZET Gerçek dünyanın karmaşıklığından dolayı karar vericilerin öngörü yapmaları zorlaşır. İnsanlar belirsiz olayları zihinlerinde yaklaşık olarak canlandırıp yorumlarda bulunabilirken insanlar tarafından geliştirilen bilgisayarlar bu tür belirsizlikleri işleyemezler, sayısal verilere ihtiyaç duyarlar. Bu belirsiz olan bilgi kaynaklarının içinde sözel bilgiler de vardır. İhtimaller teorisi ve istatistik belirsizlikleri konu etmesine karşın sözel bilgilerin bulunması halinde yetersiz kalmaktadır. Lütfi Askerzade Zadeh bu belirsizliklerle uğraşmak için 1965te bulanık mantığı sunmuştur. Bugün, bulanık mantığın birçok teknolojik ortamda uygulama alanı bulduğunu görmekteyiz. Bu uygulama alanlarının içinde lineer programlama da vardır. Kesin olmayan parametrelere sahip modellerin çözümünde bulanıklık ilkelerinden yararlanılmış ve kesin çözümler elde edilmiştir. Bu çalışmada, bulanık mantık kavramları açıklandıktan sonra çok amaçlı bulanık transport problemi için genişleme prensibine ve bulanık programlamaya dayanan bir çözüm prosedürü sunulmuştur. Sunulan çözüm prosedürünü göstermek için bir vaka çalışması yapılmıştır. Genişleme prensibi yardımıyla bulanık amaçlar ayrı ayrı çözülmüş ve bulanık sonuçlar çıkarılmıştır. Bu aşamalardan sonra da, bulanık programlama yaklaşımıyla uzlaşık çözüm bulunmuştur. Ancak amaç fonksiyonunun katsayılarının bulanık olmadığı durumlarda genişleme prensibine dayanan yaklaşım kullanılamamaktadır. Anahtar Kelimeler: Çok Amaçlı Bulanık Transport Problemi, Bulanık Mantık, Genişleme Prensibi, Bulanık Programlama.
ix

İlgili Kaynaklar







single.php