İlköğretim sosyal bilgiler dersinde Osmanlı Devleti’nin XIX. ve XX. yüzyıllarının öğretiminde hatıra ve hikayelerin kullanılması










































































İstanbul’dan taşınmak askerin maneviyatını sarsar, düşmana cüret ve cesaret verir. İstanbul’ a gelen bir daha buradan çıkmadıktan başka, emniyet için Konya’ya doğru da uzanır. Sonra geldiğimiz yere, Ortaasya’ya mı döneceğiz? Ben buradan şuraya gidemem. Birader Reşad’a söyleyiniz, o da aynı şeyi yapsın. İlla İstanbul’u terk etmeyelim” demiştir. Dedesi ile kendisinin aynı padişaha çekilme teklifi yapmaya memur edilen, aynı cevap ile karşılaşan Tevfik Bey, başı yerde süklüm püklüm huzurdan çıkmıştır (Ünal, l 977b: 450,451 ).
Hikayenin Kullanılması: 1. Gelibolu, Konya ve Selanik’i harita üzerinde gösteriniz. 2. 1. Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin savaştığı cepheleri sayınız. 3. Çanakkale Cephesinin açılması sebebiyle, başkentin Konya’ya taşınması düşüncesi size neyi ifade ediyor? 4. Sultan Abdülhamid niçin İstanbul’u terk etmeyi reddetmiştir? 5.1. Dünya Savaşı’nı “Şark Meselesi” açısından değerlendirini-z?
Örnek 30: Mehmetçik İnsanlık Dersi Veriyor Gelibolu Yarımadası, İngiliz ve Fransız zırhlıları tarafından hallaç pamuğu gibi atılmaktadır. Taş, toprak, ağaç yığınlarıyla birlikte, Mehmetçiklerin cansız bedenleri de paramparça yerden göğe, gökten yere yağmaktadır. İşte bu kan ve can pazarında, acımasız düşmanın bir zırhlısı olan Bouvet süratle suya gömülmektedir. Bu arada birçok Fransız denizci de kendilerini denize atmakta ve can havliyle suyun üstünde kalmaya çalışmaktadır. İşte onlardan biri, bir düşman subayı anlatıyor: “Top başında bekliyordum. Her an bir merminin başıma düşmesi mümkündü. Derken birdenbire müthiş bir patlama oldu. Yere kapaklandım. Sonra dehşetli bir sarsıntıyla havaya fırladım ve kendimi boğazın buz gibi sularında buldum. “Mayına çarpmıştık. Gemimiz batıyordu. Artık hiçbir şey yapılamazdı. “Yüzerek kurtulmaktan başka çare yoktu. Sahil yakındı. Fakat sağ ,bacağımdan yaralanmış olduğumu ve müthiş bir ıstırap verdiğini hissetmeye başlamıştım. Buna rağmen sahile doğru yüzmeye çalıştım.
42



50. SAYFAYA BENZER SAYFALAR

Cumhuriyet Dönemi Türk şiirinde Çanakkale muharebeleri ve etkileri - Sayfa 40
şairliğinin bir göstergesidir. Şair, karabasan mermilerin dağı, taşı erittiği dehşetli görüntüde, Mehmetçiğin umutlarının sağ, yüreğinin dimdik ve hayallerinin hür olduğunu görür, gösterir: “Taş taşı üstünde yok; tabiat kül ve enkaz Bir savaş ki, simsiyah tüller bırakıyordu Öyle bir kıyamet ki, parçalanmış, bembeyaz Bedenlerle döşenen yollar bırakıyordu” (Genç, 2006: 24). “Püskürdükçe cehennem ...
Türk basınında ( Tanin, İkdam, Tercüman-ı Hakikat, Vakit, Servet-i Fünun ) Çanakkale Savaşları (1914-1918) - Sayfa 281
273 tehlikeleri geçerek büyük bir şevk ve cesaretle her taraftan ileriye atılmışlardır.Bazı noktalarda düşman askerlerini süngüden geçirmişlerdir. 9 Ocak'ta ortalık aydınlandığında askerlerimiz kendilerini binlerce düşman cesedi arasında bulmuşlardır.Gelibolu Yarımadası'nda 8.5 aydan beri devam ede gelen muharebenin son perdesi inayet-i hakla düşmanın yenilgisi ve kaçışıyla kapanmıştır. Düşmanın...
Edebiyyât-ı Umûmiyye mecmûasındaki dil ve edebiyat yazıları - Sayfa 13
5 Cemâl Paşa komutasındaki Güney Cephesi ordumuz, Süveyş’i geçip Mısır’a girmek için harekete geçmişti. Fakat büyük bir yenilgiye uğradı. Bu arada Bağdat’ı almak için hareket eden İngiliz ordusu Kûtülemâre’de Osmanlı kuvvetleri tarafından esir edildi. Bunun üzerine İngilizler Filistin, Hicaz ve Yemen’de isyan çıkardılar. Hicaz ve Yemen elimizden çıktı. Türk ordusu İngilizlerle birlik olan Araplar...

50. SAYFADAKI ANAHTAR KELIMELER

düşman
olan
çanakkale
dünya
düşmanın
ingiliz


50. SAYFA ICERIGI

İstanbul’dan taşınmak askerin maneviyatını sarsar, düşmana cüret ve cesaret verir. İstanbul’ a gelen bir daha buradan çıkmadıktan başka, emniyet için Konya’ya doğru da uzanır. Sonra geldiğimiz yere, Ortaasya’ya mı döneceğiz? Ben buradan şuraya gidemem. Birader Reşad’a söyleyiniz, o da aynı şeyi yapsın. İlla İstanbul’u terk etmeyelim” demiştir. Dedesi ile kendisinin aynı padişaha çekilme teklifi yapmaya memur edilen, aynı cevap ile karşılaşan Tevfik Bey, başı yerde süklüm püklüm huzurdan çıkmıştır (Ünal, l 977b: 450,451 ).
Hikayenin Kullanılması: 1. Gelibolu, Konya ve Selanik’i harita üzerinde gösteriniz. 2. 1. Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin savaştığı cepheleri sayınız. 3. Çanakkale Cephesinin açılması sebebiyle, başkentin Konya’ya taşınması düşüncesi size neyi ifade ediyor? 4. Sultan Abdülhamid niçin İstanbul’u terk etmeyi reddetmiştir? 5.1. Dünya Savaşı’nı “Şark Meselesi” açısından değerlendirini-z?
Örnek 30: Mehmetçik İnsanlık Dersi Veriyor Gelibolu Yarımadası, İngiliz ve Fransız zırhlıları tarafından hallaç pamuğu gibi atılmaktadır. Taş, toprak, ağaç yığınlarıyla birlikte, Mehmetçiklerin cansız bedenleri de paramparça yerden göğe, gökten yere yağmaktadır. İşte bu kan ve can pazarında, acımasız düşmanın bir zırhlısı olan Bouvet süratle suya gömülmektedir. Bu arada birçok Fransız denizci de kendilerini denize atmakta ve can havliyle suyun üstünde kalmaya çalışmaktadır. İşte onlardan biri, bir düşman subayı anlatıyor: “Top başında bekliyordum. Her an bir merminin başıma düşmesi mümkündü. Derken birdenbire müthiş bir patlama oldu. Yere kapaklandım. Sonra dehşetli bir sarsıntıyla havaya fırladım ve kendimi boğazın buz gibi sularında buldum. “Mayına çarpmıştık. Gemimiz batıyordu. Artık hiçbir şey yapılamazdı. “Yüzerek kurtulmaktan başka çare yoktu. Sahil yakındı. Fakat sağ ,bacağımdan yaralanmış olduğumu ve müthiş bir ıstırap verdiğini hissetmeye başlamıştım. Buna rağmen sahile doğru yüzmeye çalıştım.
42

İlgili Kaynaklar







single.php