Zonguldak bölgesi sera gazı emisyon miktarlarının belirlenmesi



































































































































BÖLÜM 3 3 TROPOSFERİK OZON OLUŞUMU TROPOSFERİK OZON OLUŞUMU
3.1 OZON
Oksijenin üç atomlu allotropu olan ozon keskin kokulu, mavi renkli oldukça reaktif bir moleküldür. İlk olarak 1840 yılında Christian Friedrich Schönbein tarafından bulunmuştur. Ozon kelimesi Yunancada koku anlamına gelen ozeinden gelmektedir (Sienfield and Pandis 1998). Ozonun canlılar üzerinde etkileri atmosferde yer aldığı katmana göre değişmektedir. Atmosferin üst bölümlerinde (10 50 km arası) bulunan ozon ise güneşin yüksek enerjili ışınlarını filtrelemesiyle canlılar için kalkan vazifesi görmekte iken yere yakın olan ozon (troposferik ozon) yüksek konsantrasyonlarda canlılar için zehirleyici hatta ölümcül olabilir. Troposferik ozon aynı zamanda sera etkisini de kuvvetlendirici role sahiptir. Yer seviyesi ozonunun konsantrasyonu meteorolojik şartlara ve ozon oluşumunda yer alan öncü gazların emisyonlarına göre değişiklik göstermekte ve her yerde aynı olmamaktadır (National Research Council 1992). Bu nedenle yer seviyesi ozonu ve beraberinde getirdiği sorunlar şimdiye kadar bölgesel ölçeklerde ele alınmış ancak troposferik ozonun sera etkisini arttırdığı ortaya çıkınca ozon ile ilgili problemler küresel boyutta irdelenmeye başlanmıştır.
3.2 STRATOSFERİK VE TROPOSFERİK OZON
Ozon (O3), hem troposferde hem de stratosferde yer almaktadır (Şekil 3.1). Atmosferdeki ozonun %90ı stratosferde, geri kalanı ise troposferde bulunur (Sienfield and Pandis 1998, Atkinson 2000).
Stratosferik ozon, oksijen molekülünün oksijen atomuyla birleşmesi sonucunda doğal olarak oluşur. Stratosferde, 20-25 kilometreler arasında ozon (O3) konsantrasyonu 12000 ppb olup maksimum seviyededir. Ozon tabakası olarak adlandırılan bu bölge güneş ışınlarının yüksek enerjili (düşük dalgaboyu 290 nm) ultraviyole ışınlarını (UV-B) süzerek daha düşük enerjili
27



50. SAYFAYA BENZER SAYFALAR

Tekirdağ ili düzenli depolama sahası sızıntı sularının arıtım metotlarının incelenmesi - Sayfa 39
3.1.3. Ozon üretimi Ozon hem doğada doğal bir şekilde oluşurken hem de oksijen molekülünün oldukça kararsız iki oksijen atomuna parçalanması ile oluşur. 3.1.3.1.Ozonun doğal olarak oluşumu Ozon atmosferin üst kısımlarında (stratosfer) ve alt kısımlarında (troposfer) farklı şekillerde oluşur. Atmosferin alt tabakalarında (troposferde) atmosferden sağlanan elektriksel enerji ile ozon oluşumu meyd...
Ulaştırma sektöründen kaynaklanan sera gazı emisyonları - Sayfa 23
yılda artış göstermiştir. Bu aktivitelerden kaynaklanan emisyonlar atmosferdeki metan artışında pay sahibidir. Metanın atmosferdeki konsantrasyonu küresel olarak sadece son 20 yılda ölçülmüştür. Meydana gelmiş olan dünya çapındaki ısınma anaerobik çürümeyi de hızlandırmış, CO2 kadar, metan üretimini de artırmıştır. [5, 7] Metan temel olarak, biyolojik sistemlerde organik maddelerin anaerobik deko...

50. SAYFADAKI ANAHTAR KELIMELER

güneş
ozon
troposferde
ozonun
yüksek
ozonu


50. SAYFA ICERIGI

BÖLÜM 3 3 TROPOSFERİK OZON OLUŞUMU TROPOSFERİK OZON OLUŞUMU
3.1 OZON
Oksijenin üç atomlu allotropu olan ozon keskin kokulu, mavi renkli oldukça reaktif bir moleküldür. İlk olarak 1840 yılında Christian Friedrich Schönbein tarafından bulunmuştur. Ozon kelimesi Yunancada koku anlamına gelen ozeinden gelmektedir (Sienfield and Pandis 1998). Ozonun canlılar üzerinde etkileri atmosferde yer aldığı katmana göre değişmektedir. Atmosferin üst bölümlerinde (10 50 km arası) bulunan ozon ise güneşin yüksek enerjili ışınlarını filtrelemesiyle canlılar için kalkan vazifesi görmekte iken yere yakın olan ozon (troposferik ozon) yüksek konsantrasyonlarda canlılar için zehirleyici hatta ölümcül olabilir. Troposferik ozon aynı zamanda sera etkisini de kuvvetlendirici role sahiptir. Yer seviyesi ozonunun konsantrasyonu meteorolojik şartlara ve ozon oluşumunda yer alan öncü gazların emisyonlarına göre değişiklik göstermekte ve her yerde aynı olmamaktadır (National Research Council 1992). Bu nedenle yer seviyesi ozonu ve beraberinde getirdiği sorunlar şimdiye kadar bölgesel ölçeklerde ele alınmış ancak troposferik ozonun sera etkisini arttırdığı ortaya çıkınca ozon ile ilgili problemler küresel boyutta irdelenmeye başlanmıştır.
3.2 STRATOSFERİK VE TROPOSFERİK OZON
Ozon (O3), hem troposferde hem de stratosferde yer almaktadır (Şekil 3.1). Atmosferdeki ozonun %90ı stratosferde, geri kalanı ise troposferde bulunur (Sienfield and Pandis 1998, Atkinson 2000).
Stratosferik ozon, oksijen molekülünün oksijen atomuyla birleşmesi sonucunda doğal olarak oluşur. Stratosferde, 20-25 kilometreler arasında ozon (O3) konsantrasyonu 12000 ppb olup maksimum seviyededir. Ozon tabakası olarak adlandırılan bu bölge güneş ışınlarının yüksek enerjili (düşük dalgaboyu 290 nm) ultraviyole ışınlarını (UV-B) süzerek daha düşük enerjili
27

İlgili Kaynaklar







single.php