Zonguldak bölgesi sera gazı emisyon miktarlarının belirlenmesi



































































































































4.2 ÜLKEMİZ DIŞINDAKİ EMİSYON ENVANTERİ ÇALIŞMALARI
Ülkemiz dışında kalan dünyanın diğer bölgelerinde de, değişik ölçeklerde hazırlanan emisyon envanterlerine sıklıkla rastlanmaktadır. Bazı çalışmalarda envanter alanı bir kıtanın tamamı olabilirken, bazı çalışmalarda da envanter alanının bir kentin birkaç mahallesi ile sınırlı kaldığı görülmektedir. Literatürle rastlanılan emisyon envanterlerinin bir kısmında hesaplanan emisyon miktarları, ozon oluşumunu formüle eden fotokimyasal modellerde girdi verisi olarak kullanılmışlardır. Fotokimyasal modeller, emisyon verileri ile birlikte meteorolojik verileri ve kimyasal dönüşüm formüllerini de kullanarak ozon oluşumundaki kompleks prosesleri modellemek ve ozon konsantrasyonlarını tahmin etmek amacıyla kullanılmaktadırlar (Placet et al. 2000).
Küresel ölçekte hazırlanan emisyon envanterlerinden biri, Asya kıtasındaki 24 ülkeyi ve 19802020 yılları arasını kapsayacak şekilde gerçekleştirilmiştir. Envanter çalışmasına dahil edilen ülkeler Çin, Japonya, Güney Kore, Kuzey Kore, Moğolistan, Tayvan, Bruney, Kamboçya, Endonezya, Laos, Malezya, Myanmar, Filipinler, Singapur, Tayland, Vietnam, Bengaldeş, Bhutan, Hindistan, Nepal, Pakistan, Sri Lanka, Afganistan ve Maldivlerdir. 0.5 0.5 çözünürlükte hazırlanan bu envanterde, güç tesislerindeki yakıt yanmalarından, endüstriyel tesislerden (demir-çelik, kimya ve petrokimya, demir dışı metaller ve metal harici mineral üretim tesisleri), ulaştırma sektöründen (havayolu, karayolu, demiryolu ve denizyolu) ve diğer sektörlerden (evsel ısınma, tarım, ticaret vb.) kaynaklanan SO2, NOx, CO, NMVOC, siyah karbon (BC) ve organik karbon (OC) kirleticilerinin emisyonları dikkate alınmıştır. Emisyon faktörleri seçiminde USEPA, CORINAIR, IPCC emisyon faktörleri veritabanlarından ve mevcut çalışmalarda kullanılan emisyon faktörlerinden yararlanılmıştır. Emisyon envanterinde, 1980den 2003 yılına kadar olan geçmiş emisyonlar, 2000 yılı için şimdiki emisyonlar ile 2010 ve 2020 yılları için gelecek emisyon projeksiyonları yer almaktadır. Asya kıtasındaki toplam enerji tüketiminin iki katından daha fazla arttığı 1980 2003 zaman diliminde BC emisyonlarının %28, OC emisyonlarının %30, CO emisyonlarının %64, NMVOC emisyonlarının %108, SO2 emisyonlarının %119 ve NOx emisyonlarının da % 176 arttığı belirtilmiştir. 2000 yılı için hesaplanan emisyon miktarlarına bakıldığında, en çok kirleticilerin Çin ve Hindistandan atmosfere salındığı belirlenmiştir. Toplam 42.8106 ton olan SO2 emisyonunun %65i (27.6106 ton) Çinden %14ü (6.1106 ton) de Hindistandan kaynaklanmaktadır. SO2 emisyonlarına sektörlere göre bakıldığında ise güç tesislerindeki kömür kullanımı %35lik ve endüstrideki kömür kullanımı ise %28lik bir paya sahiptir.
43



66. SAYFAYA BENZER SAYFALAR

- Sayfa 35
27 Ulusal ölçekte bakildiginda, Agaçayak çalisma (2007) izlenebilir. Bu çalismada, bir emisyon envanteri mobil kaynaklardan, küçük yanma süreçleri, Büyük yakma tesislerinden ve en önemli endüstriyel prosesler gelen emisyonlari dikkate alarak Türkiye için hazirlanmistir. Çalisma sonuçlari istanbul, Ankara ve izmir yüksek kirlilik düzeyleri oldugunu göstermistir. NOx mobil kaynaklardan en yayilan ki...

66. SAYFADAKI ANAHTAR KELIMELER

nmvoc
emisyon
emisyonlar
toplam
faktörleri
miktarları


66. SAYFA ICERIGI

4.2 ÜLKEMİZ DIŞINDAKİ EMİSYON ENVANTERİ ÇALIŞMALARI
Ülkemiz dışında kalan dünyanın diğer bölgelerinde de, değişik ölçeklerde hazırlanan emisyon envanterlerine sıklıkla rastlanmaktadır. Bazı çalışmalarda envanter alanı bir kıtanın tamamı olabilirken, bazı çalışmalarda da envanter alanının bir kentin birkaç mahallesi ile sınırlı kaldığı görülmektedir. Literatürle rastlanılan emisyon envanterlerinin bir kısmında hesaplanan emisyon miktarları, ozon oluşumunu formüle eden fotokimyasal modellerde girdi verisi olarak kullanılmışlardır. Fotokimyasal modeller, emisyon verileri ile birlikte meteorolojik verileri ve kimyasal dönüşüm formüllerini de kullanarak ozon oluşumundaki kompleks prosesleri modellemek ve ozon konsantrasyonlarını tahmin etmek amacıyla kullanılmaktadırlar (Placet et al. 2000).
Küresel ölçekte hazırlanan emisyon envanterlerinden biri, Asya kıtasındaki 24 ülkeyi ve 19802020 yılları arasını kapsayacak şekilde gerçekleştirilmiştir. Envanter çalışmasına dahil edilen ülkeler Çin, Japonya, Güney Kore, Kuzey Kore, Moğolistan, Tayvan, Bruney, Kamboçya, Endonezya, Laos, Malezya, Myanmar, Filipinler, Singapur, Tayland, Vietnam, Bengaldeş, Bhutan, Hindistan, Nepal, Pakistan, Sri Lanka, Afganistan ve Maldivlerdir. 0.5 0.5 çözünürlükte hazırlanan bu envanterde, güç tesislerindeki yakıt yanmalarından, endüstriyel tesislerden (demir-çelik, kimya ve petrokimya, demir dışı metaller ve metal harici mineral üretim tesisleri), ulaştırma sektöründen (havayolu, karayolu, demiryolu ve denizyolu) ve diğer sektörlerden (evsel ısınma, tarım, ticaret vb.) kaynaklanan SO2, NOx, CO, NMVOC, siyah karbon (BC) ve organik karbon (OC) kirleticilerinin emisyonları dikkate alınmıştır. Emisyon faktörleri seçiminde USEPA, CORINAIR, IPCC emisyon faktörleri veritabanlarından ve mevcut çalışmalarda kullanılan emisyon faktörlerinden yararlanılmıştır. Emisyon envanterinde, 1980den 2003 yılına kadar olan geçmiş emisyonlar, 2000 yılı için şimdiki emisyonlar ile 2010 ve 2020 yılları için gelecek emisyon projeksiyonları yer almaktadır. Asya kıtasındaki toplam enerji tüketiminin iki katından daha fazla arttığı 1980 2003 zaman diliminde BC emisyonlarının %28, OC emisyonlarının %30, CO emisyonlarının %64, NMVOC emisyonlarının %108, SO2 emisyonlarının %119 ve NOx emisyonlarının da % 176 arttığı belirtilmiştir. 2000 yılı için hesaplanan emisyon miktarlarına bakıldığında, en çok kirleticilerin Çin ve Hindistandan atmosfere salındığı belirlenmiştir. Toplam 42.8106 ton olan SO2 emisyonunun %65i (27.6106 ton) Çinden %14ü (6.1106 ton) de Hindistandan kaynaklanmaktadır. SO2 emisyonlarına sektörlere göre bakıldığında ise güç tesislerindeki kömür kullanımı %35lik ve endüstrideki kömür kullanımı ise %28lik bir paya sahiptir.
43

İlgili Kaynaklar







single.php